İMKB, cumhurbaşkanlığı riski ile dünya borsalarından koptu ve zirveler-kırılmalar sonrası yaşanan yüzde 15-20 arasındaki primi yapamadı. Riskin ortadan kalkması ve dünya genelindeki hareketin devamı durumunda İMKB, dünya ile korele olabilir.
Bu soruya cevap aramadan önce 2006 Mart başından itibaren yani “Merkez Bankası Başkanı atama sürecine ideoloji bulaştı" algılaması içinde Türkiye’nin dünya piyasalarından koptuğu döneme dönmek ve Brezilya Borsası Bovespa Endeksi'ni referans alarak aradaki kopmayı sorgulamak gerekirse;
1- İMKB’nin grafiği ve 2006 Mart dönemi:
2006’nın ilk 3 ayı içinde İMKB zirveyi yani 48.192 puanı test ediyor. Aynı dönemde Bovespa 42.000 seviyesini test ediyor.
2- Bovespa'nın 2006 zirve grafiği:
2006 yılının ilk 6 ayında Bovespa 42.000 zirvesini test etti. Buradan başlayan düşüşte endeks 32.000 bölgesine kadar geri çekildi. Bu geri çekilme sonrası Bovespa 42.000 bölgesini de geçerek 49.000 üstünü gördü.
Sonuç 1: İMKB 48.192 puanı test ederken Bovespa 42.000 bölgesini test ediyordu. Bovespa daha sonra 49.000-50.000 bandına giderken yani yüzde 15-20 arasında zirve üstüne doğru hareket ederken İMKB hala 48.192 zirvesini geçemedi. Burada ortaya çıkan sonuç çok açık, İMKB, cumhurbaşkanlığı riski ile dünya borsalarından koptu ve zirveler-kırılmalar sonrası yaşanan yüzde 15-20 arasındaki primi yapamadı.
Bu yapı içinde şunu söylemek mümkün: Riskin ortadan kalktığı bir yapı içinde dünya genelindeki hareket hala devam ediyorsa, İMKB’nin “dünya ile yeniden korele” olma yoluna girebileceği sorgulanabilir.
Sonuç 2: Yukarıda anlattığım dönemde yani içerideki hareketin dünya ile korele olduğu yapıda “dolar kuru” 1.30 YTL bölgesini test ediyordu. Risk ortadan kalkar, dünyada bozulma olmaz ve korelasyon sağlanırsa yaz ayları boyunca 1.35 altında kalma durumunda 1.30’lara kadar geri çekilmeler görebiliriz.
Sonuç 3: Yukarı detaylarını aktardığımız dönemde faiz 13 dip bölgesini test ediyordu. Bugün 18,59-19 bandını test ediyoruz. Kısa vadede 18,59 altına gelen bir yapı içinde 18,59-13 bandına gireceğiz. Faizde kullanacağımız mantık da aynen diğer iki piyasada olduğu gibi “eski korelasyona” dönme dinamiği üzerinde kuruldu.
Son söz: Yukarıdaki senaryolar cumhurbaşkanlığı riskinin herkesin kabul edeceği bir aday ile sonuçlanması durumu dikkate alınarak ortaya kondu. Tam tersi olur yani adaylık sürecinde sorun çıkar ve beklenmeyen gelişmeler ortaya çıkarsa “korele olma” durumu ortadan kalkar ve ciddi dalgalar görülebilir.
Not 1: Dünya genelinde dün gördüğümüz “düşen dolar-yen paritesi” ve “düşen Çin Borsası” kaynaklı hareket şimdilik normal değerlere dönmüş durumda. Kısa vadede dünya genelinde “bozulma durdu” denebilir.
Not 2: Dünya genelinde 2001 sonrası ortaya çıkan ve 2003 sonrası netleşen ana yapı bozulur ise “Türkiye’de risk ortadan kalksa bile yukarıdaki korelasyon şartları” tam olarak geçerli olmayacaktır.